Steeds dezelfde mensen in Vlaanderen krijgen loodhoudend Ultrafijn Stof verneveld boven hun hoofden omdat Brussel zijn bewoners beter beschermt

Reactie 1.2.2009

Het vliegplan Schouppe: de vlag dekt de lading niet. De gevolgen voor veiligheid en volksgezondheid zijn ernstig

Dit weekend heeft Staatssecretaris Schouppe definitief een streep getrokken door het spreidingsplan. Toenmalig minister van Mobiliteit Bert Anciaux had dit  in 2004  ingevoerd als reactie op het concentratiescenario van Isabelle Durant waarvan ook Verhofstadt toegaf dat het een vergissing was. Van bij de start werd het spreidingsplan politiek en juridisch door de Oostrand onder vuur genomen. Desondanks zag de Raad van State (RVS)  geen reden tot schorsing of vernietiging. Integendeel, in een tweetalig arrest was de RVS (19 november 2008) van  oordeel dat ‘spreiding het algemeen belang dient’ en dat de door Anciaux voorziene verdeling van de hinder helemaal niet onredelijk was. De weerstand tegen een spreidingsplan bewijst gewoon hoe ingrijpend vliegtuiglawaai  de  leefkwaliteit  kan verstoren. De meeste  omwonenden passen reeds voor een fractie  van de overlast waarvan men   in een concentratie scenario het slachtoffer wordt. Vliegtuiglawaai is echter  veel meer dan hinder of ergernis: het kan zowel ’s nachts als overdag zware gevolgen hebben voor de gezondheid.  Vliegtuiglawaai is geen ‘alles of niets’ fenomeen: één nachtvlucht wordt nauwelijks opgemerkt, van 20 per nacht wordt men ziek! Het komt er dus op aan  de  aantallen vluchten te beperken en stilteperioden (recuperatietijd) te voorzien. Daartoe dient het wisselend baangebruik in London Heathrow en Sydney bijvoorbeeld. Concentreren  is dus enkel verantwoord over onbewoond gebied. Ten westen van de luchthaven hebben die  onbewoonde corridors   echter nooit bestaan omdat de dichtbevolkte agglomeratie er lang voor de luchthaven was.

Schouppe houdt vol dat  het nog steeds de doelstelling van de overheid  is de lawaaihinder ‘op een evenwichtige manier te spreiden’. Niet meer op basis van een mathematische banenwissel zoals in het spreidingsplan Anciaux bis weliswaar maar op basis van veilige principes van ‘vliegen tegen de wind in’ en via routes rechtstreeks naar de bestemming. Hij heeft dit maanden lang verdedigd in de media. Vandaag valt het niemand op dat de vlag de lading niet meer dekt. Om tegen de wind in te kunnen vliegen moeten er immers afspraken gemaakt worden over windcriteria. Om de routes te spreiden zijn er akkoorden nodig met Brussel over routes en  geluidsnormen. Zonder deze akkoorden is het plan Schouppe niet alleen bedrog, het is terug een forse stap in de richting van  concentratie. Windcriteria zijn niets anders dan  politieke keuzes om de hinder te verschuiven van hoofdzakelijk Franstalige gemeenten naar Vlaamse gemeenten, van rijk naar arm. Een en ander heeft tot gevolg dat vandaag  enkel op de   schuine baan 20/02 overdag   consequent tegen de wind in wordt gevlogen.  ’s Nachts zijn daar de veilige internationaal aanvaardde windcriteria van toepassing.  Op de parallelbanen daarentegen blijkt dat niet nodig, ondanks protest van de piloten vereniging BECA: minder veilige windcriteria zorgen ervoor dat er minstens 1 dag op 5 met rugwind wordt gevlogen.  Hierdoor worden niet alleen veiligheidsrisico’s genomen maar dit heeft ook ernstige gevolgen voor  het leefmilieu: meer lawaai en luchtvervuiling.   Nochtans geven  deze banen net uit op de dichtstbevolkte zones rond de luchthaven. Niet het spreidingsplan maar de onveilige windcriteria op de parallelbanen en de omleidingsroutes zorgen voor onveiligheid. Hieraan wordt helemaal niets veranderd.   Bovendien gaat Schouppe met dit plan zonder gelijktijdig akkoord over windcriteria, routes of geluidsnormen  in tegen de geest van het recente arrest van de Raad van State.

Dat er zo weinig reactie komt is niet verwonderlijk: de timing op de laatste dag van de regering Leterme, putje winter en bij een dalende conjunctuur was bijzonder goed gekozen en spreiden op basis van ‘veilig vliegen tegen de wind in’ daar kan toch niemand tegen zijn! Bovendien weten Franstalige coalitiepartners en actiegroepen heel goed dat dit een holle slogan is zolang er geen akkoord is over windcriteria, vliegroutes en geluidsnormen. Allemaal veilig ‘opgeborgen’ in drie werkgroepen tot na de regionale verkiezingen, een statuut dat we kennen van het BHV dossier.  Door eenzijdig het spreidingsplan op te heffen vooraleer er een akkoord was over windcriteria, geluidsnormen en routes hebben. Diegem, grote delen van Brussel  en de Noordrand  aan Schouppe 7 dagen op 7, dag en nacht onafgebroken vliegtuiglawaai te danken op de drie kleine nepnachtjes van 5 en 6 uur tijdens het WE na.

 Uit recent onderzoek van de Vlaamse milieumaatschappij en van de ‘Environmental Protection Agency’ uit de USA blijkt bovendien dat het vliegverkeer ook rechtstreeks nefaste gevolgen heeft voor de lokale luchtkwaliteit: vliegtuigen stoten gigantische hoeveelheden zeer schadelijk loodhoudend  ultra fijn stof (UFP) uit dat met de gangbare fijn stof meters nauwelijks te detecteren is. Wanneer ze door rugwind en bochtenwerk veel moeilijker hoogte winnen wordt dit gevaarlijke gasmengsel bovendien letterlijk over de hoofden van de omwonenden  verneveld. Kerosine is immers nog de enige loodhoudende brandstof. Het steeds maar overvliegen van dezelfde woonzones op lage hoogte owv  het bochtenwerk rond politiek gevoelige zones waar men een groter milieubewustzijn aan de dag legt dan in het Vlaams Gewest is op geen enkele wijze te verantwoorden.

 
Dr. Marc Goethals 

Meise